Herverzekering en risicomanagement: de kracht van het geheel in bescherming

De gevolgen van de kredietcrisis voor de beschikbare herverzekeringscapaciteit vallen mee. De condities van de herverzekeringsprogramma's die in de komende periode kunnen worden overeengekomen, zijn veelal heel redelijk. Behoudens eventuele catastrofes zoals de orkanen Katrina en Rita ziet de markt er voor 2010 gunstig uit. Dat zeggen drs. Lex Geerdes RMiA, directievoorzitter van Aon Nederland, en Alex van den Doel MSc, directeur Risk Finance & Captive Management van Aon Global Risk Consulting.

Aon, makelaar en adviseur op het gebied van risicomanagement, employee benefits en verzekeringen, heeft in Nederland een tiental vestigingen, met in totaal circa 1.600 medewerkers. Het hoofdkantoor staat in Rotterdam. De onderneming maakt deel uit van Aon Corporation, gevestigd in Chicago. Wereldwijd omvat het netwerk circa 500 kantoren in meer dan 120 landen, waar in totaal ruim 37.000 medewerkers werken. Aon is geen afkorting. Het is het Keltische woord voor eenheid, waarmee de onderneming wil uitstralen dat het altijd van de kracht van het geheel uitgaat. Aon Nederland adviseert een groot aantal onderlingen ten aanzien van herverzekeringen.

Concurrerende verlengingen

"De herverzekeringscapaciteit en ook het prijsniveau zijn nauwelijks beïnvloed door de kredietcrisis", stelt directievoorzitter Lex Geerdes. "Doordat het technisch resultaat van de meeste herverzekeraars positief is, blijft er ruimte voor concurrerende verlengingen van herverzekeringsprogramma's. Met onze analytische benadering slagen we erin een optimale programmastructuur in de markt te zetten, die voor onze klanten financieel heel aantrekkelijk is." Ten tijde van het gesprek met Geerdes en Van den Doel is het rendez-vous in Monte Carlo net achter de rug en moet het in Baden-Baden nog plaatsvinden. Deze jaarlijkse herverzekeringsmarkten bieden verzekeraars en herverzekeraars gelegenheid om met elkaar de markt te bespreken en indrukken uit te wisselen ten aanzien van de prijzen van herverzekeringscapaciteit in het volgende kalenderjaar. Een sterke afvaardiging van Aon staat verzekeraars daarbij ter zijde. Geerdes: "Het is nog vroeg in het seizoen, maar de eerste feedback wijst uit dat ook 2010 redelijk gunstig wordt. Tenzij zich in de komende weken nog grote calamiteiten zouden voordoen, voorzien wij voor komend jaar een redelijk stabiele markt."

Capaciteit weer toegenomen

Aon heeft vorig jaar de Engelse herverzekeringsmakelaar Benfield overgenomen. Aon Benfield is marktleider voor de hele Nederlandse markt en voor grote en kleine verzekeraars de aangewezen partner bij de aankomende verlengingen van de herverzekeringscontracten. "Met name onderlingen kunnen profijt hebben van de benchmarkstudies en de inkoopkracht van Aon Benfield", benadrukt Lex Geerdes. Het bedrijf staat bekend om de gedegen analyses van de herverzekeringsmarkt wereldwijd. Een Aon Benfield-analyse van de herverzekeringscapaciteit laat zien, dat in het vierde kwartaal van 2007 nog 362 miljard dollar beschikbaar was, in het vierde kwartaal van 2008 309 miljard dollar (-15 procent) en in het tweede kwartaal van 2009 337 miljard dollar (+9 procent). "In 2008 waren de beleggingsresultaten natuurlijk dramatisch", licht Geerdes toe, "maar dat heeft niet tot een crisis in de herverzekeringscapaciteit geleid. Na een daling is er weer capaciteit bijgekomen, niet in de laatste plaats doordat de beleggingsresultaten in het eerste halfjaar van 2009 ook weer verbeterd zijn. Het lijkt erop dat ook herverzekeraars een kort geheugen hebben. Ze communiceren weliswaar naar buiten toe dat ze heel selectief zijn en dat elke klant rendabel moet zijn, maar in feite willen ze toch hun klanten en marktaandeel vasthouden. Daardoor kunnen wij in de praktijk gunstige verlengingen voor onze klanten realiseren."

Sponsorcontract

De kredietcrisis heeft ook Aon zelf, als onderneming, relatief weinig pijn gedaan. "Het gaat goed met Aon", aldus Lex Geerdes. "Onze klantretentie is hoog, we slagen erin marktaandeel te winnen, de medewerkertevredenheid is hoog en de financiële resultaten zijn goed. Ook onze beurskoers heeft goed standgehouden. Een jaar geleden zaten we rond de veertig dollar en dat zitten we nog steeds. Wij laveren dus redelijk ongeschonden door de ijsbergen van de financiële crisis heen." Dat wil overigens niet zeggen dat Aon helemaal geen krassen heeft opgelopen. De reserves van de eigen pensioenfondsen hebben in een aantal landen, waaronder Nederland, een behoorlijke daling te zien gegeven. Extra dotaties waren geboden. Daarnaast is op het eigen vermogen en ook op fiduciair geld, dat vanzelfsprekend veilig is weggezet, slechts weinig rendement behaald, hetgeen eveneens gevolgen voor de business heeft. Ook is merkbaar dat de bedrijfsmatige klanten, bijvoorbeeld in transport, bouw en vastgoed, minder investeren. Activiteiten van Aon die aan de omzetten van deze klanten zijn gerelateerd, blijven daardoor achter. "Dit zijn zo enkele elementen die invloed op onze bedrijfsvoering hebben, de crisis raakt ons helaas ook, maar verhoudingsgewijs, dus als ik naar Aon in andere landen en naar collega-concurrenten in Nederland kijk, doen we het goed." Het vertrouwen in de toekomst blijkt onder meer uit het vierjarig sponsorcontract dat Aon Corporation in juni met Manchester United overeen kwam. Vanaf 2010 zal de naam Aon op de shirts van Edwin van der Sar en zijn medespelers prijken. "Het spreekt vanzelf dat onze naamsbekendheid hierdoor enorm zal toenemen", aldus Geerdes.

Risicomanagement

Op voetbalgebied is Aon nog op andere fronten actief en dan met name waar het risicomanagement betreft. Aon is zowel de risicomanagementadviseur als de verzekeringsmakelaar met betrekking tot het wereldkampioenschap voetbal volgend jaar in Johannesburg. Sinds het midden van de jaren negentig is de advisering over risicomanagement, naast het makelen en bemiddelen, een echte 'core business' van Aon geworden. Alex van den Doel: "Een goed risicomanagementbeleid is ook voor verzekeraars heel belangrijk. Het gaat niet alleen om de technische risico's, maar ook om de operationele en financiële risico's van de organisatie, dus met betrekking tot beleggingen, debiteuren, rente, fraude, integriteit, reputatie enzovoort. Onlangs liet Munich Re op ons symposium over dit onderwerp zien hoe de uitrol van een 'enterprise risk management' hen op een heel goede manier door de kredietcrisis had geloodst. Dankzij 'enterprise risk management' hadden zij goed inzicht in alle risico's van het bedrijf. Door daar verstandig mee om te gaan, waren de resultaten stabiel gebleven en was de herverzekeringscapaciteit toegenomen. Ook het FIRM-model van De Nederlandsche Bank is in zekere zin op 'enterprise risk management' gericht. Het model dwingt ook onderlingen om integraal naar risico's te kijken. Wij kunnen onze klanten daar goed bij adviseren, onder meer met voorbeelden van analyses bij zowel bedrijfsmatige klanten als beursgenoteerde en onderlinge verzekeraars."

Brandveilig huis

Adequaat risicomanagement kan in het geheel van bescherming als een waardevolle aanvulling op een gedegen herverzekering worden beschouwd. Van den Doel: "Wij zien dat ook De Nederlandsche Bank in bepaalde gevallen meer dan normaal in de opzet van herverzekeringsprogramma's geïnteresseerd is. Desgewenst kunnen wij die structuur toelichten, om de toezichthouder de geruststelling te geven dat de onderlinge ook in het geval van calamiteiten en bij onvoorziene pieken in de schadelast overeind kan blijven en dat ze geen onverantwoorde risico's heeft genomen. In FIRM wordt eveneens nadrukkelijk naar herverzekering gekeken, zeker ook met betrekking tot Solvency II. In dat verband hebben wij een methodiek ontwikkeld die we bijvoorbeeld in het kader van de QIS4-studies hebben gebruikt. Namens een aantal verzekeraars vullen wij de QIS4-spreadsheets in en geven we advies over de impact op het eigen vermogen." Een gelijksoortige aanpak heeft Aon ontwikkeld ten aanzien van compliance, waarbij ook weer vanuit het FIRM-model een koppeling naar alle relevante compliance-eisen is gelegd. "We sluiten op dit vlak helemaal aan bij het model van het brandveilige huis dat De Nederlandsche Bank voor de voorlichting aan brandonderlingen heeft ontworpen",  aldus Van den Doel.

Over de dienstverlening van Aon op het gebied van herverzekering en risicomanagement staat veel informatie op de website van de onderneming, www.aon.nl. Voor specifieke herverzekeringsvraagstukken kunnen onderlingen het beste contact opnemen met Bob Reichenfeld.

Verschenen in: 'de Onderlinge' (2009)

Peter van Steen, tekstschrijver, info@petervansteen.nl