Herverzekeringspremies voor brand kunnen vanaf nu gaan dalen

Braun constateerde dat de herverzekeringspremies in de afgelopen twee à drie jaar hoog zijn geweest. Nu echter is er voor brand weer voldoende herverzekeringscapaciteit beschikbaar, onder meer doordat zich nieuwe herverzekeraars met voldoende kapitaal hebben aangediend. Daardoor kunnen de premies nu weer dalen en Braun verwacht dat dit zal gebeuren.

Aansprakelijkheid

Op het gebied van aansprakelijkheid liggen de zaken anders. Het aantal herverzekeraars met een goede 'security' in aansprakelijkheid neemt momenteel af. Braun verwacht daarom dat de herverzekeringspremies voor Auto WA misschien nog gelijk zullen blijven, afhankelijk van het schadeverloop, maar voor AVP eerder zullen stijgen en voor overige vormen van aansprakelijkheidsverzekering zéker zullen stijgen. Bij zijn verwachtingen ten aanzien van de premies benadrukte Braun overigens, dat niet alleen de prijs belangrijk is, maar ook de herverzekeringsstructuur, de mate van maatwerk in de herverzekeringscontracten en -clausules en zeker ook de deskundigheid van en de ondersteuning door de herverzekeraar.

Verharding

De presentatie van Louis Braun bestond uit een algemeen en een bijzonder deel, met een pauze ertussenin. In het algemene deel keek Braun terug op de verharding van de herverzekeringsmarkt in de afgelopen jaren. Hij citeerde daarbij een deelnemer aan het jaarlijkse Rendez-Vous van de herverzekeringswereld in Monte Carlo. Deze had opgemerkt dat op de markt persoonlijke relaties minder belangrijk zijn dan in het verleden, maar dat het meer om de financiële sterkte van de herverzekeraar gaat. "'Security' is belangrijker dan vijf procent korting," had een andere deelnemer gesteld. De financiële sterkte van een herverzekeraar blijkt uit zijn 'rating' en juist op dat punt is in het recente verleden veel te doen geweest. Verschillende herverzekeraars konden in de laatste jaren als gevolg van de slechte resultaten niet voldoende kapitaal opbouwen en kregen daarom een lagere rating. Volgens Standard & Poor's gingen de meeste maatschappijen van AA naar A, Munich Re en Employers Re gingen van AAA naar A+ en Swiss Re van AAA naar AA. Op dit moment zijn er nog maar weinig herverzekeraars met een AAA-rating. Bovendien trokken diverse herverzekeringsmaatschappijen zich helemaal van de markt terug, waaronder Gerling Globale Re, Trenwick America Re, Copenhagen Re, Scandinavian Re en Axa Corporate Solutions Re in de Verenigde Staten.

Grote impact

Juist vanwege de grote impact van de ratings op de herverzekeraars ging Louis Braun er in zijn presentatie uitvoerig op in. Hij schetste eerst de historische ontwikkeling van de rating van (her)verzekeringsmaatschappijen. A.M. Best begon er in 1906 mee, eerst op het gebied van schadeverzekeringen en in 1928 op het gebied van levensverzekeringen. Andere belangrijke 'rating agencies' voor verzekeringsmaatschappijen, te weten Moody's Investors Service, Standard & Poor's en Fitch Ratings, verschenen pas in de jaren zeventig en tachtig op de markt. In totaal zijn er momenteel zo'n honderdveertig 'rating agencies'. In het algemeen worden twee soorten rating onderscheiden: de 'financial strength rating', die aangeeft in hoeverre een maatschappij in staat is om op tijd te voldoen aan de verplichtingen tegenover de verzekerde, en de 'debt rating', die aangeeft hoe kredietwaardig de maatschappij is.

Straf voor premieverhoging

De ratings komen tot stand op grond van een analyse van kwantitatieve informatie (financiële kengetallen, kapitaalkengetallen, groeicijfers, marktaandeel en 'underwriting'-kengetallen) en kwalitatieve informatie (kwaliteit van het management en risicomanagementvaardigheden). Louis Braun besprak verschillende problemen bij deze ratingmethoden. Hij merkte op dat (her)verzekeringsmaatschappijen, door de toepassing van het 'capital adequancy'-model, te veel voor premieverhogingen worden gestraft, dat herverzekeraars en verzekeraars te veel over één kam worden geschoren en dat onvoldoende rekening wordt gehouden met diversificaties in de portefeuille van een herverzekeraar. "Het beste zou zijn," aldus Louis Braun, "om specifieke beoordelingscriteria voor herverzekeraars te gebruiken. Die kunnen bijvoorbeeld de omvang van de vergunning betreffen, de financiële kracht, de onafhankelijkheid en kwaliteit van het management en, het meest belangrijk, het acceptatiebeleid, de marktbenadering en de wettelijke, economische en politieke bepalingen en omstandigheden in het land van vestiging." Braun plaatste ook vraagtekens bij de onafhankelijkheid van de 'rating agencies', die immers door de organisaties waarover zij een oordeel vellen, worden betaald. Braun sloot zijn bespiegelingen op dit punt af met de sombere verwachting dat de ratings van herverzekeraars in de nabije toekomst nog verder zullen dalen.

Bermuda

Een ander fenomeen is de opkomst van nieuwe herverzekeraars. Dit zijn op de eerste plaats nieuwe maatschappijen die activiteiten zijn gestart met het kapitaal dat na 11 september 2001 op de markt is gekomen (circa 21 à 25 miljard US-dollars). De meeste van deze herverzekeraars hebben zich op Bermuda gevestigd. Daar zijn de vestigingseisen laag en is men geen of weinig belasting over financiële resultaten verschuldigd. Bovendien kunnen deze herverzekeraars het kapitaal uitsluitend voor de acceptatie van nieuwe herverzekeringszaken aanwenden en lopen er bij hen geen oude schades in aansprakelijkheid. Deze maatschappijen beschikken over veel kapitaal en hebben daardoor in het algemeen een goede rating. Op de tweede plaats zijn bestaande verzekeraars, tegen de achtergrond van een harde herverzekeringsmarkt, met herverzekeringsactiviteiten begonnen nadat verschillende maatschappijen, als gevolg van de grote schades in de laatste jaren, met hun herverzekeringsactiviteiten waren gestopt. Op de derde plaats is er in de laatste jaren een toename in de oprichting van herverzekeringscaptives.

Adviezen

"Hoe moeten verzekeringsmaatschappijen nu op dit alles reageren?" zo zei Braun aan het einde van het algemene deel van zijn presentatie. Hij constateerde dat er voor herverzekeraars, in hun relatie met verzekeraars, twee belangrijke punten zijn: op de eerste plaats de winstgevendheid op de middellange termijn en op de tweede plaats de continuïteit in de relatie. Voor verzekeraars daarentegen staat in hun relatie met herverzekeraars maar één vraag centraal en die is: wat moet er noodzakelijk worden herverzekerd? Braun adviseerde de aanwezige verzekeraars om in ieder geval over gedetailleerde portefeuilleinformatie te beschikken. Samengevat zei hij: analyseer de portefeuillegegevens, identificeer de 'exposures', hou rekening met toekomstige portefeuilleontwikkelingen, werk zo de meest efficiënte herverzekeringsstructuur uit en simuleer aan de hand van deze gegevens een 'worst case'-scenario om te zien hoe deze herverzekeringsstructuur werkt. Vóór de onderhandelingen met herverzekeraars moeten verzekeraars herverzekeringsslips exclusief de prijs uitwerken, de technische prijs op basis van de schadegegevens calculeren en, niet onbelangrijk, voor een kwalitatief goede presentatie zorgen. Ná de onderhandelingen en na acceptatie door de herverzekeraar, zo besloot Louis Braun zijn algemene inleiding, moet bij voorkeur de cedent het contract opmaken of wijzigen.

Diepgravend

In het tweede, meer bijzondere deel van zijn presentatie deed Louis Braun een danig beroep op de herverzekeringskennis van de deelnemers aan de studiemiddag. Twee vragen stonden centraal, namelijk hoe moet een verzekeraar het eigen behoud (retentie) bepalen en welke alternatieven zijn er voor klassieke herverzekering. In het antwoord op de eerste vraag stelde Braun één principe voorop: de vaststelling van het eigen behoud is op verschillende overwegingen en methoden gebaseerd, maar blijft altijd de beslissing van het management. Hij behandelde vervolgens vijf methoden om het eigen behoud te bepalen, steeds met de voor- en nadelen daarbij: de zuiver pragmatische methode, de actuariële pragmatische methode, de analytische methode, de simulatiemethode en DFA (Dynamic Financial Analysis, het onderwerp van de studiebijeenkomst herverzekering in 2001). In het antwoord op de tweede vraag behandelde Louis Braun drie alternatieven voor klassieke herverzekering, namelijk financiële herverzekering (waarvan Braun zes verschillende vormen besprak), 'alternatif risk transfer' (waarvan hij diverse toepassingen en instrumenten besprak) en tot slot de oprichting van een herverzekeringscaptive. Hiervoor kunnen volgens Braun verschillende verzekeringstechnische en financiële redenen zijn, "maar," zo waarschuwde hij tot slot, "herverzekering door middel van een captive is een zaak van zéér lange termijn!"

De studiemiddag van de afdeling herverzekering van de FOV werd buitengewoon goed bezocht. In het verleden meldden zich doorgaans 45 à 60 deelnemers voor de bijeenkomst (inclusief lunch vooraf en een drankje na), maar deze keer waren er meer dan 90 belangstellenden. De behoefte bij veel deelnemers om op de hoogte te blijven van de meest actuele en ingrijpende ontwikkelingen op de herverzekeringsmarkt, zal daar ongetwijfeld aan hebben bijgedragen.

Verschenen in: de Onderlinge (2003)

Peter van Steen, tekstschrijver, info@petervansteen.nl