Samenwerkingsverbanden zullen steeds meer moeten samenwerken

Het Samenwerkingsverband De Bilt en omgeving functioneert al jaren uitstekend. Het percentage leerlingen dat naar het speciaal basisonderwijs wordt verwezen, in dit geval naar De Stuifheuvel in Zeist, ligt onder 1 procent. We vroegen de interne coördinator en de externe coördinator van het samenwerkingsverband naar de ontwikkelingen die momenteel de meeste aandacht vragen. Samenwerking met andere samenwerkingsverbanden is er daar één van.

Guusta van Wijk, directeur van basisschool Sint Michaël in De Bilt, is voorzitter van de stuurgroep en interne coördinator van het samenwerkingsverband. Hans de Bruin, onderwijsadviseur bij Eduniek, is de externe coördinator. In totaal tien schoolbesturen zijn lid van het samenwerkingsverband, dat daardoor de zorg regelt voor twintig basisscholen, inclusief De Stuifheuvel, waar bij elkaar ruim 4.000 leerlingen op zitten. "In het samenwerkingsverband vinden nogal wat activiteiten plaats," zegt Hans de Bruin, "waar alle scholen aan kunnen deelnemen en van kunnen profiteren. In die zin is het een hechte club. Die activiteiten kunnen variëren van het maken van een zorgplan voor alle aangesloten scholen tot het organiseren van een jaarlijkse studiedag voor alle directeuren en interne begeleiders. Daarnaast organiseren we eens in de paar jaar een grote conferentie voor de leerkrachten van alle aangesloten scholen. Verder is er een groep leerkrachten die zich speciaal met jonge risicokinderen bezighoudt en hebben we natuurlijk een netwerk van interne begeleiders, een Permanente Commissie Leerlingenzorg en een zorgcommissie. " Specifieke taken die Hans de Bruin meestal op zich neemt, betreffen de correspondentie, het e-mailverkeer, het contact met de schooldirecteuren, het adviseren van de stuurgroep en het inbrengen van kennis en informatie. "Actueel is momenteel de ontwikkeling naar passend onderwijs," vertelt hij. "We zijn bezig om samen met drie samenwerkingsverbanden voor primair onderwijs en één samenwerkingsverband voor voortgezet onderwijs de regiovorming gestalte te geven. Uiteindelijk zal dat een regio van zo'n 35.000 leerlingen betreffen. De bedoeling is om de zorg voor de leerlingen in het basisonderwijs en in het voortgezet onderwijs zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen. Ook dat vraagt weer de nodige professionalisering van leerkrachten en docenten en afstemming van activiteiten op de scholen."

Wikken en wegen

Guusta van Wijk is al meer dan tien jaar voorzitter van de stuurgroep en interne coördinator van het samenwerkingsverband. "De contacten met andere samenwerkingsverbanden in de regio zouden wat mij betreft intensiever mogen zijn dan nu het geval is," zegt zij. "Ik denk dat Eduniek daar zeker een bepaalde rol in zou kunnen hebben. Mij interesseert het waar andere samenwerkingsverbanden tegenaan lopen, wat je van elkaar kunt leren en hoe je op bepaalde terreinen gezamenlijk expertise kunt opbouwen. Wel zullen we steeds moeten afwegen wat het ons eigen samenwerkingsverband oplevert. We worden immers nog steeds op het verwijzingspercentage afgerekend en we moeten er daarom voor waken dat we er niet minder goed uitkomen. Ook gaat nu nog zeventig procent van onze zorgformatie terug naar de scholen, terwijl andere samenwerkingsverbanden er geld bij moeten leggen om hun sbo-school in stand te kunnen houden. Dat zijn aspecten die we steeds moeten wikken en wegen." Gevraagd naar de interne speerpunten in het eigen samenwerkingsverband zegt Guusta van Wijk: "We hebben de afgelopen jaren heel erg op cognitief gebied ingezet, terwijl we nu meer op de sociaal-emotionele ontwikkeling van de kinderen willen gaan inzetten. Juist op het gebied van gedrag en hogere begaafdheid is binnen ons samenwerkingsverband behoefte om meer met elkaar te bekijken hoe we zaken kunnen aanpakken. Daarnaast hebben scholen behoefte om activiteiten op het gebied van schoolspecifieke onderwerpen op te zetten en daarom hebben we daar voor het schooljaar 2008-2009 budget voor beschikbaar gesteld. Ons is er veel aan gelegen dat scholen zelf kunnen aangeven waar zij de inzet van middelen ten aanzien van zorg wensen."

Elkaar scherp houden

Guusta van Wijk is voor wat betreft de activiteiten van Samenwerkingsverband De Bilt en omgeving zeer te spreken over de inbreng van Eduniek, in de persoon van Hans de Bruin. Ze zegt: "Toen wij het samenwerkingsverband formeel moesten organiseren, leek het ons zinvol om er iemand bij te betrekken die te allen tijde het overzicht over het geheel zou kunnen houden. Daarom zijn we destijds met Eduniek in zee gegaan. Het is gebleken dat het een heel prettige constructie is. Natuurlijk kijk ik als intern coördinator ook breder dan alleen naar mijn eigen school en houd ik ook allerlei ontwikkelingen in de gaten, maar doordat er ook iemand van Eduniek bij zit, houden we elkaar extra scherp. Hans hoort van collega's uit regionaal overleg of zelfs landelijk wat er allemaal speelt, zodat alle informatie bij ons komt en we goed kunnen afwegen welke onderwerpen wij in de stuurgroep moeten bespreken en over welke onderwerpen we de directeuren en de interne begeleiders van onze scholen moeten informeren. Ook is het prettig dat Hans in discussies in de stuurgroep zaken objectiever kan bekijken dan wij als directeur van onze eigen school. Met alles wat in de komende jaren op ons afkomt, passend onderwijs bijvoorbeeld, worden de onderwerpen steeds complexer en hebben we veel meer contacten richting andere samenwerkingsverbanden nodig. Doordat Hans in verschillende netwerken zit, weet hij wat er in andere verbanden leeft en kunnen wij goed afwegen waar we wel en niet werk van moeten maken. En voor ons samenwerkingsverband is dat heel belangrijk."

Verschenen in: Eduniek Info (2008)

Peter van Steen, tekstschrijver, info@petervansteen.nl