De feiten

Wat: uitbraak van schurft Waar: Zorgcentrum Ten Anker in Tholen Wanneer: januari 2011 Geleerde les: goed voorbereid medicijnen verstrekken

Schurft in het zorgcentrum

Twaalf cliënten en acht medewerkers van zorgcentrum Ten Anker in Tholen raakten besmet door schurft. Het blijkt moeilijk te voorkomen, maar gemakkelijk te genezen.

In januari 2011 zegt een medewerker van zorgcentrum Ten Anker last van jeuk te hebben. Kort daarop melden zich nog meer medewerkers en horen de artsen hetzelfde van een aantal cliënten in het zorgcentrum. Alle medewerkers gaan naar een dermatoloog en bij een van hen wordt schurft geconstateerd. Uiteindelijk blijken acht medewerkers en twaalf cliënten besmet te zijn. Onderzoek wijst uit dat een cliënt die vanuit een ander zorgcentrum is overgeplaatst, hoogstwaarschijnlijk de bron is. In dat andere zorgcentrum is immers enkele maanden eerder een uitbraak geweest. Schurft of scabiës is een huidafwijking die door de schurftmijt wordt veroorzaakt. Deze mijt graaft gangen in de huid en zorgt daar voor nakomelingen. Een en ander veroorzaakt huiduitslag en behoorlijke jeuk. Besmetting is mogelijk via lichamelijk contact, maar bijvoorbeeld ook via beddengoed of handdoeken.

Ivermectine

Joost Zielstra, locatiemanager bij de Zeeuwse zorgorganisatie SVRZ, vertelt hoe de besmetting is aangepakt. "We hebben de GGD ingeschakeld en onderzocht waar het in de organisatie zat, hoe besmettelijk het was en via welke dwarsverbanden besmetting had plaatsgevonden. Vervolgens hebben we een plan van aanpak voor de behandeling gemaakt. Schurft is goed te bestrijden met het medicijn Ivermectine. Dit is beschikbaar in kleine pilletjes, waarbij de in te nemen hoeveelheid afhankelijk van het lichaamsgewicht is. Belangrijk is dat iedereen die besmet kan zijn, het medicijn op ongeveer hetzelfde moment inneemt. Dan is iedereen binnen vierentwintig uur vrij van klachten, maar daarna is besmetting weer mogelijk. Het heeft dus geen zin om sommigen het medicijn op een bepaalde dag in te laten nemen en anderen twee of drie dagen later."

Hygiënemaatregelen

"We hebben daarom eerst in kaart gebracht wie allemaal besmet konden zijn: alle zorgmedewerkers en hun huisgenoten, alle cliënten en familieleden, externe pedicures, het personeel van de prikpost, ambulancepersoneel en noem maar op. Zo kwamen we op 488 mensen, die allemaal op dezelfde avond het medicijn moesten innemen. Het duurde overigens twee weken voordat de ziekenhuisapotheek over voldoende medicijnen beschikte, omdat er in dezelfde periode, opmerkelijk genoeg, op nog meer plaatsen in Nederland schurftuitbraken waren. Nadat de medicijnen waren ingenomen, hebben we volgens een protocol van de GGD allerlei hygiënemaatregelen genomen, zoals het verschonen van beddengoed, maar bijvoorbeeld ook het reinigen van pantoffels."

Scabiësvrij

"Het is een uitermate succesvolle actie geweest", aldus Joost Zielstra. "Iedereen is van zijn klachten af en het is niet meer teruggekomen. Ten Anker is weer helemaal scabiësvrij en er is geen uitbraak geweest in instellingen waar ons personeel of onze cliënten tijdens de besmetting op bezoek zijn geweest. Natuurlijk zijn we nog wel bezorgd geweest of we geen imagoschade zouden lijden. Maar door een open en duidelijke communicatie, met persberichten en in de vorm van interviews, was er alleen maar lof over onze aanpak."

Verschenen in:

Peter van Steen, tekstschrijver, info@petervansteen.nl